රැකියා උත්පාදනය සහ කර්මාන්ත ක්ෂේත්‍රයේ රැකියා නියුක්තිය ඉහළ ගියද, ආර්ථිකයට දරාගත හැකි ප්‍රමාණයට වඩා වැඩි පිරිසක් ශ්‍රම බලකායට එකතු වීම හේතුවෙන් 2026 වසරේ දෙවන කාර්තුව තුළ ශ්‍රී ලංකාවේ රැකියා විරහිතභාවය 4% දක්වා ඉහළ ගොස් ඇතැයි නිල දත්ත වාර්තා පෙන්වා දෙයි. පෙර වසරේ සමාන කාලපරිච්ඡේදය තුළ මෙම අගය සටහන් වූයේ 3.8% ක් ලෙස ය.

ජනලේඛන හා සංඛ්‍යාලේඛන දෙපාර්තමේන්තුව විසින් නිකුත් කරන ලද නවතම ත්‍රෛමාසික ශ්‍රම බලකා සමීක්ෂණයට අනුව, පළමු කාර්තුවේ පැවති 3.7% ක අගයට සාපේක්ෂව ද මෙම අනුපාතය ඉහළ ගොස් තිබේ. කෙසේ වෙතත්, මෙය 2025 වසරේ තුන්වන කාර්තුවේ වාර්තා වූ 4.3% ක අනුපාතයට වඩා අඩුවෙන් පැවතීම විශේෂත්වයකි. මෙරට සමස්ත රැකියා විරහිත සංඛ්‍යාව 340,240 ක් ලෙස ඇස්තමේන්තු කර ඇත.

මෙම රැකියා විරහිතභාවය ඉහළ යාම සිදුවූයේ රැකියා නියුක්තියේ ද වර්ධනයක් දක්නට ලැබුණු පසුබිමකය.

ඒ අනුව, රැකියා නියුක්ත සංඛ්‍යාව පෙර වසරට සාපේක්ෂව 73,578 කින් (0.9% කින්) ඉහළ ගොස් මිලියන 8.25 ක් දක්වා වර්ධනය වී ඇති අතර, පළමු කාර්තුවට සාපේක්ෂව රැකියා 143,348 ක (1.8% ක) වර්ධනයක් පෙන්නුම් කරයි.

වයස අවුරුදු 15 සහ ඊට වැඩි, රැකියාවල නිරත වන හෝ රැකියා අපේක්ෂාවෙන් පසුවන ජනගහනයේ ප්‍රතිශතය නිරූපණය වන ශ්‍රම බලකා සහභාගීත්ව අනුපාතය, පෙර වසරේ පැවති 49.3% සිට 50% දක්වා ඉහළ ගොස් තිබේ. මෙය 2021 සිට 2025 දක්වා වසරවල වාර්තා වූ වාර්ෂික අනුපාතයන්ට වඩා වැඩි අගයකි. සමස්ත ශ්‍රම බලකාය මිලියන 8.59 ක් ලෙස සටහන් වේ.

රැකියා නියුක්තිය ඉහළ නැංවීම සඳහා කර්මාන්ත ක්ෂේත්‍රය ප්‍රධාන වශයෙන් දායක වී ඇත. නිෂ්පාදන, ඉදි කිරීම්, පතල් කැපීම් සහ මහජන උපයෝගිතා සේවා ඇතුළත් මෙම ක්ෂේත්‍රයේ රැකියා නියුක්තිය පෙර වසරට සාපේක්ෂව 9.3% කින් ඉහළ ගොස් මිලියන 2.25 ක් බවට පත්ව ඇත.

ඒ අනුව, සමස්ත රැකියා නියුක්තියෙන් කර්මාන්ත ක්ෂේත්‍රයේ නියෝජනය 27.3% දක්වා ඉහළ ගොස් ඇති අතර, මෙය 2020 සිට ජනලේඛන හා සංඛ්‍යාලේඛන දෙපාර්තමේන්තුව විසින් ප්‍රකාශයට පත් කරන ලද වාර්තා අතර ඉහළම අගයයි. සේවා ක්ෂේත්‍රයේ රැකියා නියුක්තිය 1.4% කින් වර්ධනය වී මිලියන 4.06 ක් දක්වා ඉහළ ගිය අතර, කෘෂිකාර්මික ක්ෂේත්‍රයේ රැකියා 173,568 ක් එනම් 8.2% ක පසුබැසීමක් වාර්තා කරමින් මිලියන 1.93 දක්වා පහත වැටී තිබේ.

ශුද්ධ රැකියා වර්ධනයේ සම්පූර්ණ හිමිකාරිත්වය කාන්තාවන් සතුවීම කැපී පෙනෙන ලක්ෂණයකි. කාන්තා රැකියා නියුක්තිය 127,991 කින් (4.7% කින්) ඉහළ ගොස් මිලියන 2.85 ක් දක්වා වර්ධනය වූ අතර, පුරුෂ රැකියා නියුක්තිය 54,414 කින් (1% කින්) පහත වැටී මිලියන 5.39 ක් ලෙස සටහන් විය. කාන්තා ශ්‍රම බලකා සහභාගීත්වය 31.7% සිට 32.7% දක්වා ඉහළ ගියද, පිරිමින්ගේ රැකියා විරහිත අනුපාතය 2.8% ක්ව පවතිද්දී කාන්තා රැකියා විරහිත අනුපාතය 6.1% ක ඉහළ මට්ටමක පැවතුනි. තවද, ශ්‍රම බලකායට අයත් නොවන මිලියන 8.58 ක ජනගහනයෙන් 72.8% ක්ම කාන්තාවන් වේ.

සමස්ත රැකියා විරහිත අනුපාතයේ පෙර වසරට සාපේක්ෂ ඉහළ යාම කෙරෙහි පිරිමින්ගේ දායකත්වය මූලික වී ඇත. පිරිමි ශ්‍රම බලකා සහභාගීත්වය 69.5% සිට 70.3% දක්වා ඉහළ යාමත් සමඟ, ඔවුන්ගේ රැකියා විරහිත අනුපාතය 2.6% සිට 2.8% දක්වා ඉහළ ගොස් තිබේ.