July 14, 2026

ඇමෙරිකානු ජනාධිපති ඩොනල්ඩ් ට්‍රම්ප් විසින් ඉරානයට එරෙහිව යළිත් නාවික අවහිරතා පැනවීමට සහ හෝමුස් සමුද්‍ර සන්ධිය හරහා ගමන් කරන නෞකාවලින් සියයට 20 ක ගාස්තුවක් අය කිරීමට තීරණය කිරීමත් සමඟ, ලෝක වෙළඳපොළේ බොරතෙල් මිල සියයට 5 කින් පමණ කැපී පෙනෙන ලෙස ඉහළ ගොස් තිබේ.

ඒ අනුව, ඇමෙරිකානු බොරතෙල් බැරලයක මිල ඩොලර් 75 සීමාව ඉක්මවා ගිය අතර, අන්තර්ජාතික බ්‍රෙන්ට් බොරතෙල් බැරලයක මිල ඩොලර් 80 දක්වා ඉහළ ගොස් ඇත.

මෙම තත්ත්වය හේතුවෙන් ඇමෙරිකානු කොටස් වෙළඳපොළ ද පහත වැටීමකට ලක්ව ඇති අතර S&P 500 දර්ශකය සියයට 0.5 කින් සහ නැස්ඩැක් දර්ශකය ද විශාල ලෙස පහත වැටිණි.

හෝමුස් සමුද්‍ර සන්ධියේ ආරක්ෂාව සැපයීම වෙනුවෙන් ඇමෙරිකාවට මෙම 20% ක මුදල ප්‍රතිපූරණය කළ යුතු බව ට්‍රම්ප් ප්‍රකාශ කළද, එය ක්‍රියාත්මක වන ආකාරය මෙතෙක් පැහැදිලි නැත.

මීට පෙර ඉරානය විසින් නෞකාවලින් බදු අය කිරීමට ගත් උත්සාහය ද බලශක්ති සහ නැව් සමාගම් විසින් දැඩි ලෙස ප්‍රතික්ෂේප කර තිබිණි.

මේ අතර, ඇමෙරිකානු භාණ්ඩාගාර දෙපාර්තමේන්තුව අනතුරු අඟවා ඇත්තේ ඉරානයට මෙලෙස මුදල් ගෙවන ඕනෑම පාර්ශ්වයකට සම්බාධක පැනවීමට කටයුතු කරන බවයි.

ට්‍රම්ප්ගේ මෙම නවතම දැඩි තීරණය ප්‍රකාශයට පත්වූයේ ඉරාන හමුදා විසින් වාණිජ නෞකා ඉලක්ක කර ගනිමින් එල්ල කළ ප්‍රහාරවලට ප්‍රතිචාර වශයෙන් ඇමෙරිකාව ඉරාන ඉලක්ක වෙත දිගින් දිගටම ප්‍රහාර එල්ල කිරීමෙන් අනතුරුවය.

ලෝක බලශක්ති සැපයුමෙන් සියයට 20 ක්ම ප්‍රවාහනය කෙරෙන මෙම තීරණාත්මක මුහුදු මාර්ගයට මෙමගින් දැඩි බලපෑම් එල්ල විය හැකිය.

මේ සම්බන්ධයෙන් අදහස් දැක්වූ ෂෙව්රොන් සමාගමේ ප්‍රධාන විධායක නිලධාරී මයික් විර්ත්, අන්තර්ජාතික මුහුදු මාර්ගවල නිදහස් සංචාලන අයිතිය සුරැකිය යුතු බවත්, මෙලෙස ගාස්තු අයකිරීම ලොව පුරා නරක පූර්වාදර්ශයක් සපයනු ඇති බවත් පවසමින් ඉරානයට එවැනි කිසිදු බද්දක් නොගෙවන බවත් අවධාරණය කළේය.