ඉන්දියාව එහි න්‍යෂ්ටික බලශක්ති වැඩසටහනේ වැදගත් සන්ධිස්ථානයකට පැමිණ ඇත. එහි වඩාත්ම දියුණු න්‍යෂ්ටික ප්‍රතික්‍රියාකාරකය වන ‘මූලාකෘති වේගවත් අභිජනන බලාගාරය’ (PFBR) තීරණාත්මක අවධියකට ළඟා වී ඇත. මෙයින් අදහස් කරන්නේ ප්‍රතික්‍රියාකාරකයට දැන් තනිවම, දිගටම පවතින න්‍යෂ්ටික ප්‍රතික්‍රියාවක් නිපදවිය හැකි බවයි.

මෙම බලාගාරය තමිල්නාඩු ප්‍රාන්තයේ කල්පක්කම් හි පිහිටා ඇත. එය සම්පූර්ණයෙන්ම ක්‍රියාත්මක වූ පසු, ලොව දැනට ක්‍රියාත්මක වන වේගවත් වාණිජ අභිජනන බලාගාරය ඇති රුසියාවෙන් පසු, එවැන්නක් ඇති ඊළඟ රට ඉන්දියාව බවට පත්වනු ඇත.

අගමැති නරේන්ද්‍ර මෝදි මෙය ඉන්දියාවේ විද්‍යාත්මක හා ඉංජිනේරු ප්‍රගතිය සඳහා ආඩම්බර සහ වැදගත් මොහොතක් ලෙස සඳහන් කර තිබේ.

වේගවත් අභිජනන බලාගාරයක් යනු කුමක්ද?

වේගවත් අභිජනන බලාගාරයක් යනු විශේෂ න්‍යෂ්ටික ප්‍රතික්‍රියාකාරකයකි. සාමාන්‍ය ප්‍රතික්‍රියාකාරක මෙන් නොව, එය භාවිතා කරන ප්‍රමාණයට වඩා වැඩියෙන් ඉන්ධන නිපදවිය හැකිය.

බොහෝ න්‍යෂ්ටික ප්‍රතික්‍රියාකාරක යුරේනියම් ඉන්ධන ලෙස භාවිත කරන අතර ප්ලූටෝනියම් අපද්‍රව්‍ය ලෙස නිපදවයි. එහෙත් වේගවත් අභිජනන ප්‍රතික්‍රියාකාරකයක් යුරේනියම් සහ ප්ලූටෝනියම් යන දෙකම භාවිත කරයි. එයට වැඩි යුරේනියම් ප්‍රමාණයක් ප්ලූටෝනියම් බවට පරිවර්තනය කළ හැකි අතර එය නව ඉන්ධන බවට පත්වේ.

මෙයින් අදහස් කරන්නේ ප්‍රතික්‍රියාකාරකයට අපද්‍රව්‍ය නැවත භාවිතා කළ හැකි අතර, ඒ සමඟම අමතර ඉන්ධන නිපදවිය හැකි බවයි. මේ නිසා, එයට සාමාන්‍ය ප්‍රතික්‍රියාකාරකවලට වඩා අඩු යුරේනියම් ප්‍රමාණයක් අවශ්‍ය වේ.

ඉන්දියාවේ PFBR පරමාණුක පර්යේෂණ සඳහා වූ ඉන්දිරා ගාන්ධි මධ්‍යස්ථානය විසින් සංවර්ධනය කර ඇති අතර, ඊට මෙගාවොට් 500 ක විදුලිය නිපදවිය හැකිය.

එය ක්‍රියා කරන්නේ කෙසේද?

මෙම බලාගාරය ඉන්ධන ලෙස යුරේනියම් සහ ප්ලූටෝනියම් මිශ්‍රණයක් භාවිත කරයි. ඉන්ධන හරය වටා යුරේනියම්-238 තට්ටුවක් ඇත. මෙම ද්‍රව්‍යයට ප්‍රතික්‍රියාව අතරතුර අංශු අවශෝෂණය කර ප්ලූටෝනියම් බවට පත්විය හැකිය.

මෙම ක්‍රියාවලිය “අභිජනනය” ලෙස හැඳින්වේ. එම නිසා ප්‍රතික්‍රියාකාරකය අභිජනන ප්‍රතික්‍රියාකාරකයක් ලෙස හැඳින්වේ.

එහි ඇති එක් විශාල වාසියක් වන්නේ, එය පැරණි ප්‍රතික්‍රියාකාරකවලින් ඉවත්කරන ඉන්ධන (අපද්‍රව්‍ය) භාවිත කිරීමට පවතින හැකියාවයි. මෙය න්‍යෂ්ටික අපද්‍රව්‍ය අඩුකිරීමට උපකාරී වන අතර විශාල ගබඩා පහසුකම් සඳහා වන අවශ්‍යතාව අඩු කරයි.

මෙය ඉන්දියාවට වැදගත් වන්නේ ඇයි?

ඉන්දියාවේ යුරේනියම් විශාල ප්‍රමාණයක් නොමැති නමුත් රටේ තෝරියම් විශාල ප්‍රමාණයක් ඇත. ඇත්ත වශයෙන්ම, ලෝකයේ තෝරියම් සංචිතවලින් සියයට 25 කට වඩා ඉන්දියාවේ ඇත.

තෝරියම් හොඳ න්‍යෂ්ටික ඉන්ධනයකි. එහෙත්, එය සෘජුවම භාවිත කළ නොහැක. එය භාවිත කිරීම සඳහා ඉන්දියාවට අදියර තුනක න්‍යෂ්ටික සැලැස්මක් ඇත:

1. පළමු අදියර: සාමාන්‍ය ප්‍රතික්‍රියාකාරකවල යුරේනියම් භාවිත කිරීම
2. දෙවැනි අදියර: වැඩි ඉන්ධන ප්‍රමාණයක් ලබාගැනීම සඳහා වේගවත් අභිජනන ප්‍රතික්‍රියාකාරක භාවිත කිරීම
3. තෙවැනි අදියර: තෝරියම් මත පදනම් වූ ප්‍රතික්‍රියාකාරක භාවිත කිරීම

PFBR දෙවැනි අදියරේ කොටසකි. එය තෝරියම් භාවිත කරන තුන්වැනි අදියර සඳහා අවශ්‍ය ද්‍රව්‍ය නිෂ්පාදනය කිරීමට උපකාරී වේ.

මෙම සැලැස්ම ක්‍රියාත්මක වුවහොත්, ඉන්දියාවට යුරේනියම් මත යැපීම අඩුකර බලශක්තිය සඳහා තමන්ගේම සම්පත් භාවිත කළ හැකිය.

බලශක්ති අවශ්‍යතා සහ අනාගත සැලසුම්

ඉන්දියාව ලෝකයේ විශාලතම බලශක්ති භාවිත කරන්නන්ගෙන් එකකි. රටේ ජනගහනය වර්ධනය වෙමින් පවතින අතර, එහි ආර්ථිකය පුළුල් වෙමින් පවතී. මෙයින් අදහස් කරන්නේ බලශක්ති ඉල්ලුම දිගටම වැඩිවන බවයි.

දැනට, න්‍යෂ්ටික බලශක්තිය මගින් ඉන්දියාවේ විදුලියෙන් සියයට 3 ක් පමණ සපයයි. 2047 වන විට ගිගාවොට් 100 ක න්‍යෂ්ටික බලයක් ලබාගැනීම ඉලක්ක කර ගනිමින් මෙය සැලකිය යුතු ලෙස වැඩිකිරීමට ඉන්දියාව සැලසුම් කරයි.

වේගවත් අභිජනන ප්‍රතික්‍රියාකාරක සහ තෝරියම් භාවිත කිරීමෙන් ඉන්දියාවට මෙම ඉලක්කය සපුරා ගැනීමට සහ තෙල් හා ගෑස් වැනි පොසිල ඉන්ධන මත යැපීම අඩුකිරීමට උපකාරී වේ.

අභියෝග සහ ගැටළු

මෙය ප්‍රධාන ජයග්‍රහණයක් වුවද, සමහර ගැටළු තිබේ.

වේගවත් අභිජනන ප්‍රතික්‍රියාකාරක මිල අධික සහ ගොඩනැගීමට අපහසු බව විශේෂඥයෝ පවසති. PFBR මෙම අදියරට ළඟාවීමට වසර 20 කට වඩා ගත වූ අතර, අපේක්ෂා කළ ප්‍රමාණයට වඩා බොහෝ දේ ඊට වැයවිය.

මෙම ප්‍රතික්‍රියාකාරකයෙන් ලැබෙන විදුලිය, සූර්ය බලශක්තිය වැනි අනෙකුත් ප්‍රභවයන්ගෙන් ලැබෙන බලයට වඩා මිල අධික විය හැකිය.

සමහර විශේෂඥයන් පවසන්නේ, මෙම ප්‍රතික්‍රියාකාරක ඉතා කාර්යක්ෂම නොවන අතර වෙනත් රටවලදී ගැටළුවලට මුහුණ දී ඇති බවයි.

ගෝලීය වැදගත්කම

එක්සත් ජනපදය, චීනය සහ ප්‍රංශය ඇතුළු බොහෝ රටවල් වේගවත් අභිජනන ප්‍රතික්‍රියාකාරක භාවිත කරනු ලබයි. එහෙත් මේ දක්වා ක්‍රියාත්මක වන වාණිජ බලාගාරයක් ඇත්තේ රුසියාවට පමණි.

ඉන්දියාව මෙම ප්‍රතික්‍රියාකාරකය සාර්ථකව ක්‍රියාත්මක කර ඒ හා සමානව ගොඩනඟන්නේ නම්, අනෙකුත් රටවල් ද එය අනුගමනය කළ හැකිය.

කෙසේවෙතත්, සමහර විශේෂඥයන් විශ්වාස කරන්නේ න්‍යෂ්ටික බලශක්තිය ලොව පුරා අඩු වැදගත්කමක් ලබාගනිමින් සිටින බවයි. අද වන විට සූර්ය හා සුළං වැනි පුනර්ජනනීය බලශක්ති ප්‍රභවයන් වේගයෙන් වර්ධනය වෙමින් වැඩි විදුලියක් නිපදවමින් පවතී.

ඉන්දියාවේ වේගවත් අභිජනන ප්‍රතික්‍රියාකාරකය එහි න්‍යෂ්ටික බලශක්ති ගමනේ වැදගත් පියවරකි. එයට වැඩි ඉන්ධන නිපදවීමට, අපද්‍රව්‍ය අඩුකිරීමට සහ රට තෝරියම් භාවිතය කරා ගෙන යාමට උපකාරී වේ.

කෙසේවෙතත්, ඉහළ පිරිවැය සහ දිගු ඉදිකිරීම් කාලය වැනි අභියෝග තවමත් පවතී. තාක්‍ෂණයට විශාල විභවයක් තිබුණද, එහි සාර්ථකත්වය රඳා පවතින්නේ ඉන්දියාවට අනාගතයේදී එය කොතරම් හොඳින් භාවිතා කළ හැකිද යන්න මතය.

මෙම සංවර්ධනය දියුණු න්‍යෂ්ටික බලශක්තියේ ඉලක්ක සහ දුෂ්කරතා යන දෙකම පෙන්නුම් කරයි.