July 10, 2026

ඇමරිකාව සහ ඉරානය අතර අඛණ්ඩව සිදුවන ප්‍රහාර හුවමාරුව බ්‍රහස්පතින්දා දිනයේදීත් දරුණු අතට හැරී ඇති අතර, මේ හේතුවෙන් හෝමුස් සමුද්‍ර සන්ධිය හරහා ගමන් කරන නැව් සංඛ්‍යාව “ප්‍රබල ලෙස” පහත වැටී ඇති බව නිරීක්ෂකයෝ පවසති.

පසුගිය දින දෙක තුළ ඇමරිකානු ප්‍රහාරවලින් පුද්ගලයන් 14 දෙනෙකු මියගොස් 78 දෙනෙකු තුවාල ලබා ඇති බව ඉරානය පවසයි. බුෂෙහ්ර් න්‍යෂ්ටික බලාගාරය අසල ඉලක්ක වෙතද ප්‍රහාර එල්ල වී ඇති බව වාර්තා වේ.

මීට ප්‍රතිචාර වශයෙන් ඉරානය විසින් කුවේටය, බහරේනය, කටාර් රාජ්‍යය, ජෝර්දානය සහ ඉරාකයේ පිහිටි ඇමරිකානු මර්මස්ථාන වෙත මිසයිල සහ ඩ්‍රෝන ප්‍රහාර එල්ල කර ඇත.

මේ අතර, පසුගිය පෙබරවාරි 28 වැනිදා ඇමරිකානු සහ ඊශ්‍රායල ප්‍රහාරවලින් ජීවිතක්ෂයට පත් වූ ඉරානයේ උත්තරීතර නායක අයතුල්ලා අලි කමේනිගේ දේහය දින හයක අවමංගල්‍ය උත්සවයකින් පසු මෂාඩ් නුවරදී මිහිදන් කෙරිණි.

එහි රැස්ව සිටි අතිවිශාල ජනකාය ඇමරිකානු ජනාධිපති ඩොනල්ඩ් ට්‍රම්ප් වෙත මරණීය තර්ජන එල්ල කරන ලද පුවරු ප්‍රදර්ශනය කරමින් විරෝධය පෑහ.

ඇමරිකානු මධ්‍යම අණදෙන බලඇණිය ප්‍රකාශ කළේ ඉරාන වෙරළ තීරයේ ගුවන් ආරක්ෂණ පද්ධති ඇතුළු මිලිටරි ඉලක්ක 90 කට ප්‍රහාර එල්ල කළ බවයි.

අන්තර්ජාතික මුහුදු මාර්ගවල සිවිල් නැව්වලට ඉරානයෙන් එල්ල වන තර්ජන මැඩපැවැත්වීම මෙහි අරමුණ බව ඔවුන් පවසයි.

මෙම ගැටුම් නිසා දිනකට හෝමුස් සමුද්‍ර සන්ධියෙන් ගමන් ගන්නා නැව් සංඛ්‍යාව සාමාන්‍ය ප්‍රමාණය වූ 130 සිට 30 දක්වා බිඳවැටී ඇත.

පසුගිය ජූනි 17 වැනිදා දෙරට අතර අත්සන් කරන ලද දින 60 ක සටන් විරාම ගිවිසුම මේ වන විට සම්පූර්ණයෙන්ම බිඳවැටී තිබේ.

ජනමාධ්‍ය අමතමින් ජනාධිපති ට්‍රම්ප් ප්‍රකාශ කළේ එම ගිවිසුම දැන් ‘අවසන්’ බවත්, ඉරානය සමඟ තවදුරටත් සාකච්ඡා කිරීම කාලය කා දැමීමක් බවත්ය.

ඊට ප්‍රතිචාර දක්වමින් ඉරාන විදේශ අමාත්‍ය අබ්බාස් අරාග්චි කියාසිටියේ, තමන් කුප්‍රකට ප්‍රකාශවලට වචනයෙන් පිළිතුරු නොදෙන අතර, බියකින් තොරව ක්‍රියාවෙන් පිළිතුරු දෙන බවයි.

ඉරාන පාර්ලිමේන්තු කථානායකවරයා අවධාරණය කළේ හෝමුස් සමුද්‍ර සන්ධිය විවෘත වන්නේ ඇමරිකානු තර්ජනවලට නොව ඉරාන විධිවිධානවලට අනුව පමණක් බවයි.