ශ්‍රී ලංකා සන්නද්ධ හමුදාවන්ගේ හැකියාවන් වර්ධනය කිරීම සඳහා ආරක්ෂක කටයුතු සම්බන්ධ කෘත්‍රිම බුද්ධි (AI) පුහුණු රසායනාගාරයක් පිහිටුවීම සම්බන්ධයෙන් ඉන්දියාව සහ ශ්‍රී ලංකාව සාකච්ඡා කිරීමට නියමිතය.

පසුගිය සතියේ ශ්‍රී ලංකාවේ සංචාරයක නිරත වූ ඉන්දීය ආරක්ෂක අමාත්‍ය රාජ්නාත් සිං සඳහන් කළේ, මෙම යෝජනාව සම්බන්ධයෙන් කොළඹ සහ නවදිල්ලිය අතර සාකච්ඡා පවත්වා ඇති බවයි. කොළඹ වරායට පැමිණි ඉන්දීය නාවික හමුදාවට අයත් INS Udaygiri නෞකාවේ පැවති උත්සවයකදී ඔහු මේ බව ප්‍රකාශ කළේය.

දෙරට අතර ආරක්ෂක සහයෝගීතාව තවදුරටත් ශක්තිමත් කිරීමේ අඛණ්ඩ වැඩපිළිවෙළක් අතරතුර මෙම යෝජනාව ඉදිරිපත් වී තිබේ.

ශ්‍රී ලංකා සංචාරයේදී අග්‍රාමාත්‍ය ආචාර්ය හරිනි අමරසූරිය ඇතුළු ඉහළ පෙළේ නිලධාරීන් සමඟ සාකච්ඡා කළ රාජ්නාත් සිං, ඉන්දියාව සහ ශ්‍රී ලංකාව අතර දීර්ඝකාලීන ආරක්ෂක හා උපායමාර්ගික හවුල්කාරිත්වය තවදුරටත් ශක්තිමත් කළ යුතු බව අවධාරණය කළේය. විශේෂයෙන්ම සාගර ආරක්ෂාව සම්බන්ධයෙන් වැඩි අවධානයක් යොමුකළ යුතු බවද ඔහු පැවසීය.

බදාදා (9) ශ්‍රී ලංකා ආරක්ෂක අමාත්‍යාංශයේ ජ්‍යෙෂ්ඨ නිලධාරීන් අමතමින් ඔහු කියාසිටියේ ආරක්ෂිත මුහුදු මාර්ග, නාවික ගමනාගමනයේ නිදහස, අන්තර්ජාතික නීතියට ගරුකිරීම සහ බාධාවකින් තොරව සාගර වෙළඳාම සිදුකිරීම ඉන්දියානු සාගර කලාපයේ සාමූහික ආරක්ෂාව සහ සමෘද්ධිය සඳහා අතිශය වැදගත් බවයි.

වේගයෙන් වෙනස්වන ගෝලීය හා කලාපීය තත්ත්වයන් හමුවේ මතුවන නව තර්ජනවලට මුහුණදීම සඳහා දෙරට එක්ව ඒකාබද්ධ ප්‍රොටෝකෝල සකස්කර ක්‍රියාත්මක කළ යුතු බවත්, පුහුණු හැකියාවන් වැඩිදියුණු කර අත්දැකීම් හුවමාරු කරගත යුතු බවත් ඔහු සඳහන් කළේය.

එමෙන්ම, තත්‍යකාලීනව පුළුල් සාගර තොරතුරු ලබාදිය හැකි ඒකාබද්ධ ‘සාගර ක්ෂේත්‍ර දැනුවත් කිරීමේ පද්ධතියක්’ (Maritime Domain Awareness – MDA) සංවර්ධනය කිරීමේදී ඉන්දියාව සහ ශ්‍රී ලංකාව ඒකාබද්ධ පාර්ශ්වකරුවන් බවට පත්විය යුතු බවද රාජ්නාත් සිං යෝජනා කළේය.

එවැනි පද්ධතියක් සඳහා දෙරටේ අදාළ ආයතන, නාවික හමුදා සහ වෙරළාරක්ෂක බලකා අතර ක්‍රමානුකූල සහයෝගීතාවක් හා අන්තර් ක්‍රියාකාරීත්වයක් අවශ්‍ය වනු ඇත. නීතිවිරෝධී ධීවර කටයුතු, සැක සහිත යාත්‍රා ගමන්, මත්ද්‍රව්‍ය ජාවාරම, ජාවාරම්, ත්‍රස්තවාදය සහ අනෙකුත් ආරක්ෂක තර්ජන මැඩපැවැත්වීම එහි අරමුණක් වනු ඇත.

එමෙන්ම, ස්වාභාවික සහ මිනිසා විසින් ඇති කරන ආපදා සඳහා වේගවත් හා සම්බන්ධීකරණයෙන් යුතුව ප්‍රතිචාර දැක්වීම සඳහා දෙරටේ අදාළ ආයතන සම්බන්ධ කර ගනිමින් ඒකාබද්ධ ‘සාගර මානුෂීය ආධාර සහ ආපදා සහන පද්ධතියක්’ (HADR) පිහිටුවීම පිළිබඳවද සොයාබැලීමට ඔහු යෝජනා කළේය.

ශ්‍රී ලංකාවේ හැකියාවන් වර්ධනය කිරීම සහ ඒකාබද්ධ හමුදා අභ්‍යාස පුළුල් කිරීම සඳහා ඉන්දියාව සූදානම් බවත්, ඒ හරහා දෙරටට එකිනෙකාගේ අත්දැකීම්වලින් ඉගෙන ගනිමින් ඒකාබද්ධ වැඩසටහන් ක්‍රියාත්මක කිරීම සඳහා වන ප්‍රොටෝකෝල තවදුරටත් වැඩිදියුණු කරගත හැකි බවත් රාජ්නාත් සිං පැවසීය.

මේ අතර, රාජ්නාත් සිංගේ සංචාරය අතරතුර ශ්‍රී ලංකාව සහ ඉන්දියාව අතර අවබෝධතා ගිවිසුම් තුනකට අත්සන් තබා ඇති බව වාර්තා වේ.

ශ්‍රී ලංකාවේ ගුවන් ආරක්ෂක පද්ධති වැඩිදියුණු කිරීම සහ ශ්‍රී ලංකා ජාතික ශිෂ්‍යභට බලකායේ හා ජාතික ආරක්ෂක විද්‍යාලයේ ධාරිතා සංවර්ධනය සඳහා අවස්ථා ලබාදීම එම ගිවිසුම්වලට ඇතුළත් බව සඳහන් වේ.

(The Sunday Morning)