යුරෝපා සංගමය විසින් පොදු මනාප ක්‍රමය යටතේ (GSP+) පකිස්ථානය සම්බන්ධයෙන් සිදු කරන ලද නවතම ඇගයීම, හුදෙක් වෙළඳ අනුකූලතාවය පිළිබඳ සාමාන්‍ය සමාලෝචනයකට පමණක් සීමා වූවක් නොවේ.

එය පකිස්ථානයේ ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදී පසුබැස්ම සහ මානව හිමිකම් වාර්තාව පිළිබඳව මේ දක්වා නිකුත් වූ දැඩි නිල ඇගයීමක් ලෙස සැලකේ.

සුළුතර අයිතිවාසිකම්, වධහිංසාවලට එරෙහි පියවර සහ කාන්තා ආරක්ෂාවට අදාළ ප්‍රතිසංස්කරණ ඇතුළු ඇතැම් ව්‍යවස්ථාදායක ප්‍රගතීන් මෙම වාර්තාව මඟින් පිළිගෙන තිබුණද, එහි සමස්ත නිගමනය ඉතා පැහැදිලිය.

එනම්, යුරෝපීය වෙළඳපොළට මනාප ප්‍රවේශයක් (බදු සහන) ලබා ගැනීම සඳහා පකිස්ථානය එකඟ වූ ප්‍රධාන පොරොන්දු කිහිපයක් ඉටු කිරීමට අපොහොසත් වී ඇති බවයි.

පකිස්ථානය 2014 වසරේ සිට ‘ජී.එස්.පී. ප්ලස්’ (GSP+) වැඩසටහනෙන් ප්‍රතිලාභ ලබන අතර, තවමත් එහි විශාලතම ප්‍රතිලාභියා වන්නේ ද ඔවුහුය.

2024 වසරේදී පමණක් මෙම ක්‍රමය යටතේ යුරෝ බිලියන 7.5ක් පමණ වටිනා භාණ්ඩ අපනයනය කිරීමට පකිස්ථානය සමත් වූ අතර, ඒ හරහා ඔවුන් ලැබූ බදු නිදහස් කිරීම්වල වටිනාකම යුරෝ මිලියන 732ක් ලෙස ඇස්තමේන්තු කර ඇත. මෙම වාසියෙන් වැඩි ප්‍රමාණයක් හිමි වී ඇත්තේ පකිස්ථානයෙන් යුරෝපයට සිදු කරන අපනයන අතර ප්‍රමුඛස්ථානය ගන්නා එර රටේ රෙදිපිළි සහ ඇඟලුම් කර්මාන්තයටයි.

කෙසේ වෙතත්, යුරෝපා සංගමයේ වාර්තාව මෙහිදී වැදගත් කරුණක් අවධාරණය කරයි. එනම්, මෙම වෙළඳ මනාප සහන කිසිසේත්ම කොන්දේසි විරහිතව ලබා දෙන ආර්ථික ප්‍රතිලාභ නොවන බවයි. මෙම සහන අඛණ්ඩව භුක්ති විඳීමට නම්, මානව හිමිකම්, කම්කරු ප්‍රමිතීන්, පාරිසරික ආරක්ෂාව සහ යහපාලනය ඇතුළත් ජාත්‍යන්තර සම්මුතීන් 27ක් සුරැකීමට පකිස්ථානය බැඳී සිටින බව එම වාර්තාව සිහිපත් කර දෙයි.