සමලිංගික විවාහ නීතිගත කිරීම හෝ සමාලෝචනය කිරීම සඳහා දැනට කිසිදු සැලැස්මක් හෝ සාකච්ඡාවක් නොමැති බව අධිකරණ හා ජාතික ඒකාබද්ධතා අමාත්‍ය හර්ෂණ නානායක්කාර ප්‍රකාශ කර තිබේ.

ශ්‍රී ලංකා මානව හිමිකම් කොමිසම පසුගිය වසරේ මැයි මාසයේදී මෙම ගැටලුව පිළිබඳ අමාත්‍යාංශයට දැනුම්දී තිබූ අතර සහ මේ සම්බන්ධයෙන් වන මහජන විවාදය ද වර්ධනය වෙමින් පවතී.

සමලිංගික විවාහවල නීතිමය තත්ත්වයෙහි කිසියම් වෙනසක් රජය සළකා බලන්නේද යන්න පිළිබඳ විමසීම්වලට ප්‍රතිචාර දක්වමින් නානායක්කාර ඊයේ (3) ප්‍රකාශ කර තිබුණේ “සමලිංගික විවාහ නීතිගත කිරීම සඳහා කිසිදු සැලසුම් කිරීමක්, සාකච්ඡාවක් හෝ කිසිවක් සිද්ධ වෙන්නේ නැහැ.” යනුවෙනි.

සමලිංගික වැඩිහිටියන් අතර කැමැත්තෙන් සිදුවන ලිංගික ක්‍රියාකාරකම් අපරාධයක් ලෙස සළකන දණ්ඩ නීති සංග්‍රහයේ 365 සහ 365A වගන්ති අවලංගු කිරීමට වහාම පියවර ගන්නා ලෙස ශ්‍රී ලංකා මානව හිමිකම් කොමිසම පසුගිය වසරේ මැයි මාසයේදී අධිකරණ හා ජාතික ඒකාබද්ධතා අමාත්‍යාංශයෙන් ඉල්ලා සිටියේය.

2023 නොවැම්බර් 22 සහ 2024 අගෝස්තු 13 දිනැති පෙර සන්නිවේදනයන්ගෙන් පසුව, අමාත්‍ය නානායක්කාර වෙත යොමු කරන ලද ලිපියකින් මානව හිමිකම් කොමිසම නැවත අවධාරණය කර තිබුණේ මෙම යල් පැන ගිය විධිවිධාන යටතේ අඛණ්ඩව සිදුවන අපරාධකරණය පිළිබඳවයි.

‘අස්වාභාවික වැරදි’ සහ ‘පුද්ගලයන් අතර දැඩි අශෝභන ක්‍රියාවන්’ සම්බන්ධ 365 සහ 365A වගන්ති ‘සම ලිංගික පුද්ගලයන් අතර ලිංගික ක්‍රියාකාරකම් අපරාධකරණය සඳහා භාවිත කර ඇත’ යනුවෙන් මානව හිමිකම් කොමිසම අවධාරණය කර තිබිණි.

2024 අංක 37 දරන කාන්තා බලගැන්වීමේ පනත මෑතකදී බලාත්මක කිරීම පිළිගත් කොමිසම, එය ස්ත්‍රී පුරුෂ භාවය සහ ලිංගික දිශානතිය මත පදනම් වූ සියලු ආකාරයේ වෙනස්කම් කිරීම්වලින් කාන්තාවන් ආරක්ෂා කරන බව සඳහන් කළේය.

විශේෂයෙන්, පනතේ 2(d) වගන්තිය ශ්‍රී ලංකාවේ නීතිමය රාමුව තුළ ලිංගික දිශානතිය මත පදනම්ව වෙනස්කම් නොකිරීමට පුද්ගලයකුට ඇති අයිතිය පිළිගනී.

“විවාහය කියන්නේ සම්බන්ධතාවකට හෝ ලිංගික හැසිරීමකට අයිතිය ඇති නීතිමය ගිවිසුමක්. අවාසනාවකට මෙන්, ශ්‍රී ලංකාවේ, මෙම කාරණය සමහර විට එකිනෙක එක්ක ව්‍යාකූල වනවා. මේ කරුණු මීට සම්පූර්ණයෙන්ම වෙනස් සංක්‍රාන්ති ලිංගික ගැටළු සමඟ පවා මිශ්‍ර වෙනවා.” යනුවෙන් iProbono සමානාත්මතා නීති අධ්‍යක්ෂිකා නීතිඥ අරිත වික්‍රමසිංහ පැවසුවේය.

වඩාත් ආසන්නතම නීතිමය ගැටළුව වූයේ සම්මුතිවාදී සමලිංගික හැසිරීම් අපරාධයක් නොවන බව යැයි වික්‍රමසිංහ පැවසුවේය.

ලිංගික දිශානතිය හෝ ස්ත්‍රී පුරුෂ භාවය නොසළකා ‘ස්වභාවධර්මයේ අනුපිළිවෙලට පටහැනි’ ලිංගික ක්‍රියාකාරකම් අපරාධයක් ලෙස සළකමින් 365 සහ 365A වගන්ති සාමාන්‍යයෙන් ක්‍රියාත්මක වූ බව ඔහු සඳහන් කළේය.

“මෙම නීති යටතේ සමලිංගික සහ විෂමලිංගික පුද්ගලයන් යන දෙකොටසටම නඩු පවරා තිබෙනවා. මෙම විධිවිධාන ජනතාවගේ පෞද්ගලික ජීවිතවලට සෘජුවම මැදිහත් වීමක්, ඔවුන්ගේ පෞද්ගලිකත්වයට ඇති අයිතිය සහ පෞද්ගලික නිදහස උල්ලංඝනය කිරීමක්,” යනුවෙන් ඔහු විස්තර කළේය.

ඔහු තවදුරටත් ප්‍රකාශ කළේ 365A වගන්තිය පෞද්ගලික පසුබිමක පවා අත් අල්ලා ගැනීම, වැළඳ ගැනීම හෝ සිප ගැනීම වැනි හැසිරීම් අපරාධයක් ලෙස සැළකීමට භාවිත කර ඇති බවයි.

එම නීති මගින් ‘දරුණු අශෝභන’ යන අපැහැදිලි සංකල්පය යටතේ සහ සමාජ පාලනය සඳහා අදහස් කරන ලද යටත් විජිත යුගයේ නීති ලෙස සංලක්ෂිත කර ඇති අතර LGBTQIA+ පුද්ගලයන් සැළකිව යුතු ලෙස සහ අසාධාරණ ලෙස ඉලක්ක කර ගනිමින් පවතින බව ද ඔහු පෙන්වා දුන්නේය.

“සමලිංගිකයන්ගෙන් බහුතරයකට විවාහය ප්‍රමුඛතාවක් නෙවෙයි. ඔවුන්ට අවශ්‍ය වන්නේ හිරිහැර හා අපරාධකරණයෙන් තොරව සාමයෙන් ජීවත්වීම පමණයි,” ඔහු පැවසීය.

– Sunday Morning –