August 29, 2025

මිහින්තලේ දිග්ගල ඓතිහාසික අනුලා සෑය පුද්ගලයකුට භාර දීම හෝ විහාරාධිපතිවරයකු පත් කිරීම නුසුදුසු බව පූජ්‍ය බෙල්ලන්විල ධම්මරතන හිමියෝ පැවසූහ.

එම සෑයේ ප්‍රතිසංස්කරණ කටයුතු ද මේ වනවිට ඇනහිට ඇත.

රත්මලාන පරමධම්මචේතිය පිරිවෙන් මහා විහාරයේ පැවති මාධ්‍ය හමුවකදී උන්වහන්සේ පැවසුවේ, ලොව පුරා බෞද්ධයන් එක්සත් කරන මධ්‍යස්ථානයක් බවට එම ස්ථානය සංවර්ධනය කළ යුතු බවයි.

“පුද්ගලයකුට භාර දීමෙන් එම ඉලක්කය සපුරා ගන්න බැහැ. අනුලා සෑය ගෝලීය භික්ෂු ප්‍රජාවේ වඩාත්ම බලගතු මධ්‍යස්ථානය බවට පරිවර්තනය කළ හැකියි. නමුත්, පළමුව එය ප්‍රතිසංස්කරණය කළ යුතුයි. විහාරාධිපතිවරයකු පත් කිරීමෙන් අනවශ්‍ය ගැටළුවක් නිර්මාණය වෙලා,” යැයි උන්වහන්සේ පැවසීය.

ලෝක බෞද්ධ සංඝ සම්මේලනයේ මහලේකම් පූජ්‍ය මාඉටිපේ විමලසාර හිමියෝ ද සඳහන් කළේ මෙම ස්ථානය කෙරෙහි අන්තර්ජාතික අවධානය යොමු වී ඇති බවයි.

පූජ්‍ය බෝදාගම චන්දිම හිමියන්ගේ අනුග්‍රහය ඇතිව පුරාවිද්‍යා දෙපාර්තමේන්තුව යටතේ ප්‍රතිසංස්කරණය සිදුකළ යුතු බවත්, කිසිදු බාහිර මැදිහත්වීමක් එම ක්‍රියාවලියට බාධා නොකළ යුතු බවත් උන්වහන්සේ පැවසීය.

පුරාවිද්‍යා දෙපාර්තමේන්තුව සහ නාගානන්ද විශ්වවිද්‍යාලය විසින් සිදු කරන ලද සංරක්ෂණ කටයුතු විධිමත් හා නීත්‍යනුකූල බවත්, මනස්ගාත මත පදනම් වූ චෝදනා ප්‍රතික්ෂේප කරන බවත් උන්වහන්සේ අවධාරණය කළේය.

මිහින්තලේ හිමියන් කළ ප්‍රකාශ පුරාවිද්‍යා දෙපාර්තමේන්තුවේ හිටපු අධ්‍යක්ෂ ජනරාල් මහාචාර්ය පී.බී. මණ්ඩාවල ද මාධ්‍ය අමතමින් ප්‍රතික්ෂේප කළේය.

පුරාවිද්‍යා දෙපාර්තමේන්තුවට අයත් ඉඩමක් පැවරීමට හෝ විකිණීමට නොහැකි බවත්, පුරාවස්තු රාජ්‍ය අයිතිය යටතේ පවතින බවත් ඔහු පෙන්වා දුන්නේය.

“2022 දී අනුලා සෑයෙන් කැණීම් කර සොයාගත් පුරාවස්තු අනුරාධපුර පුරාවස්තු සංරක්ෂණ ස්ථානයේදී ඕනෑම කෙනෙකුට නැරඹිය හැකියි. අනුලා සෑය භූමිය පුරාවිද්‍යා දෙපාර්තමේන්තුවට අයත්. එවැනි ස්ථානයකට විහාරාධිපතිවරයකු පත් කරන්නේ කොහොමද ?” යනුවෙන් ඔහු ප්‍රශ්න කළේය.

ඓතිහාසික වශයෙන් වැදගත්, කණිෂ්ඨතිස්ස රජු විසින් ඉදිකරන ලද අනුලා සෑය වැනි ස්ථාන, පැවිදි වගකීම්වලින් වෙන්ව තබා ගැනීමට අදහස් කරන ලද බවත්, එහි භික්ෂුවක් පත් කිරීම අනවශ්‍ය ගැටලු ඇති කර ඇති බවත් මණ්ඩාවල තවදුරටත් පැහැදිලි කළේය.